Bu dediğimi biryere yazın: Türk Telekom’un derdi, hızlı internet sağlamak filan değil. VDSL ile yapmak istedikleri, IP TV’ye geçişi sağlamak. IP TV’yi Aydın Doğan getirmek istiyor, daha da fazla Bir şey söylemeye gerek yok herhalde! Aslında 8 Mbit gibi hızlara çıkmak ADSL2 ile mümkün; VDSL’e filan gerek yok. Buna rağmen, daha kotalı ve 1 Mbit gibi uyduruk hızlarla bile yerlerde sürünen yurtdışı çıkışının VDSL ile nakavt olacağını tahmin etmek hiç de zor değil. Ama dediğim gibi, VDSL , IP TV için gerekli ve adamların yurtdışı çıkışını ve Internet kullanıcısını iplemediği şu günkü manzaradan söyleyebiliriz. Eğer VDSL yerine, ADSL hizmetini iyileştirseler ve yurtdışı çıkış kapasitesini arttırsalardı, Internet kullanıcıları rahatlayacaktı.

VDSL2, ilk etapta 30Mbit hızla gelecek. Türk Telekom, VDSL2 ile birlikte, Internet bağlantı ücretlerinin “düşeceğini” müjdelemiş. Ama kotalar yerinde olduğu için sorun yok; yani artık kotalı ADSL kullananlar, daha hızlı yaşayıp daha genç ölecekler; tek fark, defin ücretlerinin biraz daha ucuz olacak olması.
VDSL2 ve altyapı sorunu

VDSL’in en büyük sorunu, 55 Mbit hıza çıkıldığında, santralle verinin aktarılacağı mesafenin 300 metreyi geçemiyor olması. Aslına bakarsanız, bu kısıtlama, bu kadar yoğun olmasa da, ADSL’de de var. Gerek ADSL, gerek VDSL2 bakır telefon kablolarını kullanıyor; ancak mesafeyi artırmak için, alıcı ile verici (santral ve Internet kullanıcısının modemi diyebiliriz) arasına fiber optik kablo döşeniyor. Fiber optik kablodaki kayıplar çok daha az olduğundan, iletim mesafesi bu şekilde artırılabiliyor. Yoksa sadece bakır kablo ile, ADSL’de 1 Mbit bağlantı bile, 1 km ile sınırlı. (Rakamları yaklaşık olarak veriyorum; zira hava sıcaklığı bile bu mesafeyi ve hızı etkileyen bir faktör)

Hal böyle olunca, Türk Telekom, VDSL2 portlarını satabilmek için birçok yerde fiber optik kablo döşemek zorunda kalacak. Aslında büyük şehirlerde altyapı söylenildiği kadar kötü değil; özellikle de zengin, Internet kullanıcısının yoğun ve kümelenmiş olduğu bölgelerde. Yine de, mevcut altyapı doğru dürüst ADSL / ADSL2 hizmeti sağlamak için bile yeterli değil; bütün bu verilerin ışığında, en azından 2008′in başını baz alarak, ben ancak 500 metre yarıçaplı bir alanda VDSL2 hizmetine geçilebileceğini, ancak altyapının iyileşmesi ile bu mesafenin artabileceğini düşünüyorum.

Yalnız, IP TV dengeyi biraz bozabilir. Örneğin, IP TV hizmeti almak isteyen bir blok, belli bir altyapı maliyetini üstlenmeye razı olursa ve VDSL limitlerinin çok fazla dışında değilse, bu bloğa VDSL gelebilir. Zira, Aydın Doğan’ın özellikle Digitürk’ü bertaraf etmek için bu oyunu çok hırslı oynayacağını düşünebiliriz.

Türkiye’nin yurtdışı Internet çıkışı yerlerde sürünüyor…

Sanırım bazı yerlerde pilot VDSL uygulaması başlandı. 30Mbit hızlardan bahsediyoruz. Ne olacağını söyleyeyim: yurtdışı çıkışı artırılmazsa, birsüre sonra Google’ı bile açamaz hale geliriz. Zaten, gün içinde bile bağlantı hızları vadedilen hızların yarısına düşüyor zaman zaman…

Benim bildiğim Türk Telekom, yurtdışı çıkışını artırmak için kolay kolay parmağını kıpırdatmaz. Keza, İtalya’da da durum böyledir. Peki neden VDSL’i getirdiler derseniz, açıklaması basit: IPTV istiyorlar, Doğan grubu bu işe çuvalla para harcamaya hazır. Yani o yatırım biz Internet’te gezip tozalım diye değil, bir de IP TV’ye para verelim diye yapılıyor. Yayın, yurtiçinde yapılacağı için, yurtdışı çıkışını da artırmaya gerek yok. Tatlı para yani.

Sizce Türkiye’nin toplam yurtdışı bant genişliğinin ne kadarını YouTube kaplıyor? İyimser bir tahminle %40 diyorum. Hatta %60 bile diyebiliriz. “Atıyorsun” diyen varsa, Türk Telekom’da “sağlam” bir tanıdığı olanlara sorsun. %30′un altında bir rakam gelirse, bilgisayarımı filan bir fukaraya verip bu işlerden elimi eteğimi çekeceğim.

Etrafınızdaki insanların ne kadar YouTube kullandıklarına bakın (artık bakamazsınız hoş!). YouTube’un 5-6 dakikası yaklaşık 20MB bant genişliği götürüyor. Harddiskindeki MP3′ü çalmaya üşenip arkada YouTube’dan klibini oynatanları biliyorum.

Kısacası, çoğumuz kan ağlarken (Tahtakale’de bayağı takıldım!) Türk Telekom bayram ediyor…

Umarım Telia Sonera bir şekilde gelir ve bu tantanadan kurtuluruz…